چقدر شیرین است پاداش رضایت
حالا اگر همه دنیا مرا با انگشت اتهام نشان دهند چه باک ….که این اتهام ، هدیه توست.
زیر شمشیر غمش رقص کنان باید رفت            کانکه شد کشته او نیک سرانجام افتاد

از دست هایش میشود محبت چید … مسئولانه به همه ما نگاه میکند و بی حد و حصار محبت میکند …ا

هنوز من و کیمیا سالهای درازی را باید باهم بگذرانیم … به او امید بسیار بسته ام تا پیشتاز فرزندانم باشد در همه زمینه ها …کیمیا از آن دست جوانانی است که محصول نظام تربیتی متضاد داخل ایرانند … باور و عقایدی صاف و پاک دارند … خدا را برای خدا دوست دارند.

خوابی که دیدم حکایت خیلی از بچه های مذهبی در این روزهاست … روزها نماز صبح و ظهر و شب را پشت سر سه امام جماعت مختلف بخوانی … به خودت بگویی من پشت هر سه مرجعی که احتمال میدادم شایسته امامتند نماز خواندم … نماز صبح با یک مرجع … نماز ظهر … نماز شب … ( جالب که سه بار بود نه پنج بار )
و حکایت نامه ای که بر کاغذ مچاله شده ای که صافش کردم  و با دست های لرزان نوشتم و به یکی از آن مراجع دادم … به عربی … انگار که فارسی نمیدانست …
و دختر کوچکم که تنها عضو خانواده ام بود که با من ماند تا نامه را خدمت ایشان بدهیم و امتناعش از اینکه آقا میخواست او را درآغوش بگیرد … و بقیه که بعد از نماز رفته بودند … و من میخواستم حرفی بزنم … که اشک مجالم نداد و ترسیدم از بغضم … حیرت برخیزد و آگاهی قربانی شود …

اما هر چه بود … خوابی بود که برای من و خانواده ام حرف هایی داشت که میفهمیم … اگر بخواهیم ….

وقتی مادرم رفت در اینکه بر سنگ مزارش چه آیه ای از قران بنویسیم  … هم نظری نبود … تا اینکه نوشتیم :  وآن گروه از اهل ایمان که خاندانشان از ایشان پیروی کنند ، در بهشت به یکدیگر ملحقشان خواهیم کرد … و هر کس در گرو عمل خویش است .

کاش همه مانده بودند … با هم خدمت آقا میرسیدیم .

گفتم من داعیه دفاع از این و حمله به آن ندارم … تلاش من برای اصلاح رویه ها است … قواعد گفتگو و روش نتیجه گیری باید تغییر کند  … سالهاست که یا میگوییم مرگ بر  یا درود بر  اما نتیجه جز سردرگمی و نزاع و کشتار و جنگ و شاید خیلی چیزهای خوب که در سایه این همه بدی گم شده اند ، چیزی نبوده است .ا

بیاییم لیستی از آنهایی که میشناسیم بنویسیم … منظورم کسانی است که نام و نشانی بیش از یک دوست شخصی یا خانوادگی دارند … منظورم کسانی هستند که در زندگی ما اثر گذاشته اند … مستقیم یا غیر مستقیم   همان هایی که میگوییم  درود بر …. یا مرگ بر …ا

همانهایی که بخاطر دوست داشتن یا تنفر از آنها حاضریم فریاد بزنیم و گلو پاره کنیم … اول بنویسیم ببینیم  دایره بحث درباره چه کسانی است ؟

برای آنکه بیشتر بگوییم وبنویسیم نیازمند آنیم که قواعد گفت و گو را بدانیم و بپذیریم   اینگونه تنها ، ممکن است این حرف ها و گفت ها  ، حاصلی و شنودی داشته باشد .ا

این را قدم اول گفت گو فرض کنیم  … همه ما لیستی از آدمها مختلفی داریم که به دلایلی که برای خودمان داریم  آنها را دوست داریم یا از آنها تنفر داریم … البته میدانم گروهی هم هستند که ما هیچ حسی به آنها نداریم  … محل بحث ما آنها نیستند .ا

امکان نظر خصوصی در سیستم مورد استفاده در این وبلاگ وجود ندارد یا لااقل من موفق به کسب اطلاعات در مورد آن نشدم … برای گفت و گوی خصوصی هم آماده ام … ای میل من در دسترس است  ولی اجازه بدهید پاسخ های من به شما در معرض قضاوت قرار بگیرد و همه آنهایی که نمیدانیم چه کسانی هستند  آنچه ما میگوییم را بخوانند و شاید قضاوت خود را با ما در میان بگذارند … من به همه این قضاوت ها اهمیت میدهم و گوشم را بر سخنان تازه بازگذاشته ام .ا

دوستی گفته بود در جایی ( کانون خاوران ) بناست تا در مورد من یا پدرم سخن های به میان بیاید … خوشحال خواهم شد اگر شرایط گفت و گو فراهم باشد.ا

آنچه موجب این گفته هاست نگرانی من برای آینده کشورم  است و بس … اصلاح قواعد گفت و گو وبحث در میان ایرانیان امروز برای حفظ این نام و خاک یک گام لازم و بی چون و چراست و هر چه در اجرای آن سستی شود با هزینه هایی به مراتب بیش از آنچه پرداخت شده جبران باید کرد …ا

نه من و نه شما در حق هم قدمی بر نخواهیم داشت مگر آنکه خدا به آن راضی باشد و اراده خدا پیشاپیش برای من پذیرفته است .ا

دوستدار شما

محسن کچویی

من این صفحه را برای فرزندانم مهیا کرده ام تا بنویسند و بخوانند …

مدتی است به صحنه کارزار بیشتر شبیه است تا کارگاه نوشتن و خواندن …

من و باورهایم هم البته در این خانه اتاقی داریم … شاید باید چشمها شست … جور دیگر باید دید

محسن کچویی

دیدن همیشه خوب است
خواه دیدن آن زیبا یی ها باشد
خواه دیدن این زیبایی ها

شاید کلاسی که ما در آن درس می خوانیم از این هم ویران تر باشد

شاید پای پوشی که با آن می خواهیم در صراط مستقیم قدم بر داریم از این هم کهنه تر باشد

شاید آبی که میخوریم ...!

همیشه نوشتن درباره من ، برای من سخت است … پاسخ به این سئوال که من کیستم برای همه مشکل است … نیست ؟

همه ما بخصوص با فرهنگ امروز حاکم بر جامعه ایرانی به سختی میتوانیم بگوئیم که که هستیم ؟ شاید بسته به اینکه برای چه کسی خودمان را معرفی میکنیم گوئی آدمهای مختلفی هستیم …

من هم از این قاعده مستثنا نیستم ولی اینجا جائی نیست که من خود را برای رضایت فرد خاصی تعریف کنم … من اینجا همانم که هستم …

من اینجا خودم را برای توئی که نمیشناسمت معرفی میکنم … توئی که دوست منی و میتوانی دوست من بمانی و هر دو به این دوستی ببالیم و…

من محسنم ، فرزند محمد کچوئی … متولد ۱۶ خرداد ۱۳۵۱ تهران محله خیابان خراسان نمیدانم خیابان غیاثی  شاید ! خلاصه جنوب شهر تهران …

از پدر و مادری با ویژگیهای خاص بوجود آمدم … کسانیکه شبیه خیلی ها نبودند … در شرایط خاصی هم بدنیا آمدم … پدرم همانزمان یک مبارز سیاسی بود بر علیه رژیم شاه و فراری حتی برای تولد من هم به بیمارستان نیامد … مادرم تنها ولی معتقد به او ، مرا در بیمارستان بدنیا آورد … تنها عکسی که از من و مادرم برجا مانده نشان میدهد کوچکترین خاله ام همراه مادرم در بیمارستان بوده است …

همه چیز به سختی اتفاق افتاد ، فراری بودن پدرم و دلهره های مادرم … سختی زایمان که مادرم همیشه میگفت : نزدیک بود من رو بکشی از بس که سخت به دنیا اومدی … تنهایی های مادرم … نگرانی از سرنوشت فرزندی که درچنین بحرانی به دنیا میآید … ولی من سرسختانه به دنیا آمدم …

 روزه بودم وتازه پدرم مخفیانه به دیدار من میامد که دستگیر و روانه زندان شد … و من و مادرم تنها شدیم … یکسال و نیمه بودم که پدرم از زندان آزاد شد … نمیشناختمش ، به پدر بزرگم (پدر مادرم) نزدیک تر بودم تا او … خلاصه آمد و به او عادت کردم … عکسهایی هست از آن ایام … از آن موتور گازی آبی رنگ که من جلو مینشستم و او مرا با خود به اطراف میبرد … از اینکه مرا به هوا می انداخت … از اینکه سرم را ازماشین او پیکان خاکستری رنگ اتوماتیک !! ( مادرم میگفت ) بیرون کرده ام …و دوباره دستگیر شد … من ۳ ساله بودم شب بود .. غریبه ها به خانه ریختند … من میترسیدم دونفر ساواکی تا صبح پیش ما ماندند برای من نقاشی میکشیدند … مراقب بودند تا مادرم به کسی خبر ندهد …. پدرم را بردند …

ماهها خبری نبود عاقبت پیدا شد در زندان قزلحصار … ملاقات دادند … گفت : من در دادگاه بدوی به اعدام محکوم شدم … بخاطر اینکه جوان بودم و فرزند کوچک داشتم با یک درجه تخفیف حبس ابد گرفته ام !!!!! وای حبس ابد !!! مادرم حال خوبی نداشت پدرم گفت: طاهره یک سیب را که به هوابیاندازی هزار چرخ میخورد نگران نباش !! خدا بزرگ است …

از آن زمان تا سال ۱۳۵۶ که آزاد شد خاطره های تلخی دارم … از فقر و بی کسی …. از زخم زبانها و نیشها … از نا همراهی همه حتی نزدیکان !! از سرمای آب حوض خانه  که مادرم در آن ظرف میشد و من چتر کوچکم را برایش بردم تا برف روی سرش نریزد … ! از آب گرمی که در آشپزخانه بود ولی مادرم اجازه نداشت از آن استفاده کند … از کوچه های یخ زده و ساک پر از لباس چرک که با مادرم میبردیم خانه فامیل که حمام گرمی بود و به زمین خوردیم … از سرازیری خیابان اوین که زمستانها یخ میزد و ما سرخوردیم … از ماشین فلانی که به همانجا آمد ولی ما را نیاورد … از خیلی درد ها و رنج ها که روزی خواهم نوشت ….

و از آنروز که در خانه را زدند … من ۶ ساله بودم دویدم در حیاط را بازکردم کسی پشت در نبود … خواستم در را ببندم کسی پایش را میان در گذاشت و با دست چشمهایم را گرفت … آری او پدرم بود آزاد شده بود …

ادامه دارد …

 شهرداری کوالامپور بنابر سنت هر ساله اجازه داد تا دستفروشان خیمه برپا کنند و چند خیابان را قُرق کنند و هر چه می خواهند بی مالیات و اجاره مغازه بیاورند و بفروشند. حتی شرکت کوکا کولا  بطری ها را در بسته بندی جدید و با تبریک “رمضان الکریم” عرضه کرد و چند سِنتی ارزانتر.

 فانوسهای جشن رمضان در مراکز خرید روشن بود و ساعات غروب، ترافیکِ افطار. مالایی های مسلمان نیم ساعتی قبل از افطار در رستوران می نشستند و منتظر رفتن آفتاب.  غروب و اذان که می شد دستها به دعا بالا می بردند و بعد چای و خرما و گشودن روزه. همان وقت ها و هنوز افطار نشده، میز کنار دست، دیگرانی هم  نشسته بودند، چه مسلمانان ایرانی و چه مالایی های چینی و هندی که سفارش می دادند و می خوردند و می آشامیدند و روزه داران منتظر وقت اذان. با این حال، نگاه ها سنگین نمی شد و اسلام به خطر نمی افتاد.

پنجاه سال از استقلال مالزی می گذرد و از دهه هشتاد میلادی کشور تک محصولی که تنها کا ئوچو تولید می کرد، پای در توسعه گذاشت و با دست توانای “ماهاتیر محمد” زنگِ فقر رفت و رنگِ ثروت و آرامش آمد و حالا صادرات مالزی از واردات بیشتر و این همه رونق اقتصادی و آسمانخراش و جهانگرد ثمره اش. توسعه و پیشرفت همچنان ادامه دارد و دیگران که آمدند عمارت نویی ساختند و قبلی ها را ویران نکردند.

 در همین روزهای رمضانی می شد تبلیغات شهری را دید که هم اشاره ای به جشن مسلمانان دارد و هم روز استقلال مالزی که مصادف شده با عید فطر. تصاویری از همه نخست وزیران پیشین و کارهایی که کرده اند.

 نه، مانند ما نیستند که از روسای جمهور پیشین یکی رسما ضد انقلاب خوانده شد و دو دیگر خائن و یک نخست وزیر هم زندانی است. دوران قبل از انقلاب که هیچ، همه چیز طاغوت بود و سیاهی.

بازگردیم به جنگل های بارانی. اسلام چهارصد سال پیش به مالزی رسید و دینِ از آب گذشته خاورمیانه که به لبخند و انصافِ تجار مسلمان تبلیغ می شد، آن کدورت و جنگ و خونریزی را هم به آب شسته بود. در تاریخ مالزی با اینکه هِندُوان قبل از اسلام آوردن بیشترینه مالایی ها اینجا بوده اند، جنگ بزرگ و کُشتار کِشداری گزارش نشده است. از همین است که امروز ادیان بودا و هندو و مسیحیت کنار اسلام و در این چهار دیواری سبز  آرام نشسته اند. تصورش هم برای ماسخت است که اذان صبح بشنویم و بعد زنگ معبد  هِندُوان را. نماز صبح مالایی ها خیلی وقت ها به عطر عودِ معبد معطر است.

در کوالالامپور مسلمان نشین، معابد هم دوش مساجدند و مجسمه خدایان هندی ها و بودای چینی ها چشم در چشم مناره ها وصلیب کلیسا دارند، نه به جنگ که صلح. بهتر است به یاد نیاوریم که سلطان محمود اگر اینجا بود چه می کرد و چه می شد. بهتر است این را هم به یاد نیاوریم که در ایران، هنوز مجالِ مسجدی برای اهل سنت در تهران نیست.

این اکثریت نبودن مسلمانان در جنگل های بارانی، گویا نعمتی بوده است. چهل درصد از جمعیت  بیست میلیونی مالزی غیر مسلمانها هستند و حاصل اینکه تقویم مالزی از جشنی به جشنی می رود. دولت مالزی تمامی جشن ها و مراسم هندوان و بودایی ها و مسیحیان را به رسیمت شناخته است.

شگفت اینکه آزادی مذاهب که رسما تبلیغ هم محسوب می شود، آن طور که علمای حوزه می گویند اسلام را بر باد نداده و مسلمانی محکم و استوار در میان مالایی ها ریشه دار است.

  زنان و دختران مالایی مسلمان، حجاب دارند و بد حجابی ندارند. چه لزومی هست، وقتی می توانند مقنعه را به کناری بگذارند تا فرق سر عقب بکشند. ساتن های رنگارنگ و سرتاسری بر تن بانوان محجبه مالایی، نشانه ای معنادار است از آزادی و انتخاب. گویا با همین حجاب، روابط دختران و پسران و دست در دست هم داشتن، ایرادی ندارد. شاید هم دین برای آدمهاست و نه آدمیان برای دین.

واژه های اسلامی و از دست رفته ما ایرانی ها هنوز میان مسلمانان مالزی انبوهی از معنا دارد. راننده اگر که پول خرد ندارد همان کلمه بر باد رفته ما ایرانی ها را می گوید: حلال؟ یعنی باقی اش حلال است.

از آن طرفاگر ما تسبیح به دست می چرخانیم، راننده تاکسی مسلمان فکر می کند که ذکر می گوییم. چه می داند ما به بازی تسبیحی بر دست داریم.

مالایی های مسلمان هنوز خط قرمزهای مذهب را زیر پا نگذاشته اند، به شک های افسرده ما که نه در تفکر که ریشه در استبداد دینی دارد، مبتلا نیستند. همان سادگی دینداری را دارند. اسیر هزار فرقه اسلام هم نشده اند و عملگرایی دینی، خدا و پیامبر را محترم باقی گذاشته است. دینداری صادقانه  که  نیازهای روحی شان را می سازد و هویتی می دهد و زندگی خراب کن  نیست و تا سیاست و بگیرو  و ببند، امتدادی ندارد.

 البته هستند علاقمندان به بنیادگرایی دینی و مفتی های متعصب که بخواهند این بلایا را بر سر مردم بیاورند و مثلا اینجا به گونه ای محدود پلیس دینی هم کار و باری دارد و گاهی محتسب بازی می کند. دادگاههای شرعی هم براه است، اما نه در قانون اساسی مجوزی دارند و نه پارلمان روی خوشی نشان می دهد. مسلمانان مالزی خوب می دانند که آبگینه ی آرامش و رونق به سنگ این تعصبات خواهد شکست.

با گذرنامه ایرانی دیگر آبرویی برای ما نمانده است و چند جایی بیشتر نیست که ایرانیان می توانند بروند و بمانند. بیش از صد هزار ایرانی در مالزی مقیم هستند و شمار گردشگران ایرانی که هر روزه به کوالالامپور می آیند تا دمی نفسی بگیرند و حسرتی از پیشرفت دیگران بخورند، رو به فزونی است.

 ایرانیان موجودات جالبی برای مالایی ها به حساب می آیند، مسلمان هستند و شباهتی به مسلمانان ندارند. شنیده ام که یک هموطن ایرانی ما از همان فرودگاه با چمدان و بار و بُنه یک ضرب به دیسکو رفته بود تا یک لحظه از شب را ازدست ندهد.

 مالایی ها چه می دانند که این حرص ایرانیان به شب و شراب و جستن جایی در پی زنان، نشانه عفونت معنویت است و مقصر حکومت ریاکاران که اخلاق را سوزانده و دین را خاکستر نشین کرده و گرنه، آیین تقوی ما نیز دانیم / اما چه حاصل از بخت گمراه.

مالایی ها چه می دانند که زنان ایرانی که این چنین آرایش می کنند و در فتانگی، مانکن های اروپایی  را از تک و تا می اندازند، گریختگان از بند اجبارِ سیاه حجاب و پامال شدگانِ هویت انسانی اند که حالا در این آفتابِ استوایی ساده دلانه می خواهند تا بدرخشند.

مالایی های مسلمان ما رادرک نمی کنند. مرزها و اقیانوسها نمی گذارد دردها و رنجها همگانی شود. درد ایرانی اینجا زیر بارانِ تعجب و سئوال، ندیده می ماند.

 اسلام استوایی ربطی به بیماری دینی ما ندارد. ایرانیان زمینی برای آزادی نداشته اند و یکباره رسیده اند به جنگل های بارانی، نه ما می توانیم این اسلام استوایی را درک کنیم و نه آنها توانش را دارند تا شطحیات رفتاری ما را بسنجند. اما بعضی چیزها هست که به روحیه ایرانی تلنگری می زند، در اسلام استوایی همه مذاهب محترم هستند و می توان مسلمان بود و حاکم به دیگران آزاری نرساند و مسجد را کنار میخانه ای ساخت.

درست کنار یک مجتمع اسلامی در منطقه مسلمان نشین اَمپنگِ کولالامپور یک بارِ چینی به مناسبت ماه رمضان فهرستی از غذاهای افطار را بر در ورودی زده است. توهینی به مسلمانان نیست. صاحبش تنها می خواست سهمی در جشن رمضان مسلمانان داشته باشد. شاید خیلی از ایرانی ها آشتی با مذهب را از همین میخانه شروع کنند

* به نقل از ایمیل ارسال شده توسط یک دوست

پدر توابين/ يادي از محمد كچويي شهيد جوانمردي

در ميان صفحات همچنان مبهوت روزنامه هاي 9 تيرماه 1360 كه مملو از اطلاعاتي در خصوص اسامي شهدا و … انفجار دفتر حزب جمهوري اسلامي بود، اطلاعيه روابط عمومي دادستاني انقلاب اسلامي مركز كه خبر از شهادت “محمد كچويي” اولين رييس زندان اوين در هنگام خدمت و پيوستن او به دوستان شهيدش در حزب جمهوري اسلامي مي داد، آنچنان توجه ها را به خود جلب نمي كرد، امري كه تا امروز ادامه يافته و همچنان موجب غربت اوست.

محمد كچويي كيست؟
محمد كچويي فرزند رمضان به سال 1329 در حاجي آباد قم به دنيا آمد. او تحصيلات خود را تا ششم ابتدايي ادامه داد اما به دليل شرايط بد اقتصادي خانواده به كار در بازار روي آورد و در كارگاه صحافي با محمد بخارائي كه از مبارزين گروه مؤتلفه اسلامي بود، آشنا شد و جذب اين گروه شد.

او بعد ها با شركت در محافل و جلسات مذهبي و حضوردر محافلي نظير جلسات و درس آيت الله خامنه اي ، شهيد مظلوم دكتر بهشتي و استاد آيت الله مطهري در هيئت انصارالحسين و شركت در كلاسهاي درس عربي هيئت مكتب القرآن، با عناصر مذهبي و مبارز همچون عزت شاهي آشنا شد و به فعاليت هاي سياسي و مبارزاتي روي آورد.

در 24 تير 1351 به خاطر اعترافات حسين جوانبخت دستگير شد. ساواك در اقدامي ناموفق كوشيد تا از طريق وي ردي از عزت شاهي كه شاگرد مغازه اش بود بيابد. كچويي در دادگاه به يك سال حبس تأديبي محكوم شد. او پس از آزادي، ارتباط خود را با گروههاي فعال و مبارز حفظ كرد و در آذر 1353 به دليل همين ارتباطات و پشتيباني ها و نيز نقل و انتقال پيغام هاي عزت شاهي دوباره دستگير شد، او اين بار در دادگاه به دليل تكرار جرم به حبس ابد محكوم گرديد، اما با تغيير شرايط سياسي سال 1356 و فشار كميسيون حقوق بشر، در 28 خرداد 1356 مورد عفو قرار گرفت و آزاد شد.

او با پيروزي انقلاب اسلامي و تشكيل كميته استقبال از امام خميني در مدرسه رفاه مسئوليت انتظامات را بر عهده گرفت و پس از تخليه مدرسه، مسئوليت زندان اوين را پذيرفت. او از آغاز جنگ تحميلي، مدتها در جبهه بي تاب شهادت بود، اما خواست پروردگار در اين بود كه شاهين شهادت در پشت جبهه ها و به دست منافقين برسرش بنشيند. و او كه همواره در پي اصلاح خطاكاران بود در تاريخ هشتم تير ماه سال 1360 در حاليكه از فراق بهشتي و يارانش مي سوخت به شهادت رسيد.

از مغازه صحافي تا اوين

درباره دوران مبارزات وي به دليل مخفي كاري مبارزين و غفلت از نام وي در سالهاي پس از انقلاب اطلاعات زيادي در دست نيست. آنچه مسلم است او از طريق محمد بخارايي به هياتهاي موتلفه اسلامي متصل گرديد و با شهيد سيد اسدالله لاجوردي مبارزاتي را دنبال نمود. او در همين راستا در جمع باقيمانده موتلفه كه در جلسات “هيات انصار الحسين” كه عمدتاً در خيابان ايران تشكيل مي شد شركت مي يافت و از اين طريق با عزت شاهي آشنا شد و حضور او در مبارزات شدت بيشتري يافت.

عزت شاهي از اين دوران اينگونه ياد مي كند:” در دوره زندگي مخفيانه به مرور آنچه را که داشتم از ميز و صندلي و کتابخانه فروختم و صرف مخارج زندگي کردم، کفگير که به ته ديگ خورد، رفتم سراغ يکي از دوستانم که دکان صحافي داشت، محمد کچويي. او از فعاليت سياسي ام و مشکلاتي که در آن غرق بودم خبر داشت، به او گفتم بگذار من به عنوان کارگر روزي دو سه ساعت در دکانت کار کنم، تا با پولي که مي گيرم خرجم در آيد. گفت: پول را مي دهم ولي نمي خواهد کار کني، گفتم: نه من پول يامفت نمي خواهم، کار بلدم ، کتاب سيمي مي کنم، آلبوم مي سازم، برش و صحافي هم بلدم، تو هم مزد کارهايم را بده! او قبول کرد و من هم مشغول شدم.

کچويي ديگر خيالش از مغازه راحت شد، مدت زيادي نبود که اينجا مشغول بودم که مأمورين ردم را گرفته به در دکان آمدند، آن روز کچويي در مغازه نبود، مرا نشناختند، سراغ او را از من گرفتند، گفتم: نيست چه کارش داريد؟ گفتند: هيچي، مي خواهيم سفارش ساخت آلبوم بدهيم. من شناختمشان، پرسيدم: نمونه اش را داريد؟ گفتند: نه! چند تا آلبوم جلويشان گذاشتم، يکي شان آلبومي را نشان داد و گفت: اين را مي خواهيم. ولي بايد با خودش (کچويي) صحبت کنيم. ساعت دو بعدازظهر بود، گفتم: ايشان عصر مي آيد… در همين گير و دار يک دفعه کچويي با موتور رکس اش و حسن کبيري سر رسيد، خواستند پياده شوند، اشاره کردم که پياده نشويد! اما متوجه نشدند و آمدند. بلافاصله قبل از اين که حرفي بگويند دو کتاب گذاشتم جلوشان و شروع به داد و بيداد کردم و گفتم: آقا جان ما را مسخره کرده ايد، پريشب ساعت 9 ما را اينجا نگه داشتيد که بياييد کتاب تان را ببريد، نيامديد، حالا برداريد و ببريد. ديگر اينجا پيدايتان نشود، ما ديگر براي شما کار نمي کنيم، آنها فهميدند که من دارم سياه بازي مي کنم و اوضاع قمر در عقرب است، پولي به عنوان اجرت دادند و کتاب ها را زير بغل زدند و سريع دور شدند. قبل از رفتن در فرصتي بسيار کوتاه دور از چشم مأمورين به کچويي گفتم تا دو ساعت ديگر اگر آمدم به ميدان خراسان که آمدم، اگر نيامدم بفهميد که مرا گرفته اند. سريع خودتان را جمع و جور کنيد.

بعد از رفتن آنها مأمورها گفتند: چي شد، پس چرا نيامد؟! گفتم: گفتم که کارش حساب و کتاب ندارد، ولي تا عصري مي آيد! بعد دوباره از مغازه خارج شدند، ديگر آنجا کاري نداشتم، خيالم از فراري دادن کچويي راحت شده بود. وقتي مأمورها تا سر کوچه رفتند و برگشتن ، به دو شاگرد مغازه گفتم: من مي روم ، شما عصر که شد به اينها هم بگوييد که فلاني نيامد، شنبه مي آيد، بعد دکان را ببنديد و برويد، شنبه هم بازش نکنيد تا خودمان خبرتان کنيم. بعد کتم را برداشتم و از کوچه پشتي دور شدم، در اين ميان آنها از همسايه مغازه پرسيده بودند: شما از آقاي کچويي خبري نداريد؟ نمي دانيد کجاست، کجا رفته؟! همسايه هم گفته بود: چند دقيقه پيش اينجا بود، با موتور آمد و رفت.

مگر آقاي محمودي به شما نگفت؟! پرسيده بودند : آقاي محمودي کيست؟ گفته بود: همويي که در مغازه با شما صحبت مي کرد، اينها جا مي خورند و مي فهمند که حسابي رودست خورده اند، هم کچويي و هم من از دست شان در رفته بوديم.”

او در بخش ديگري از خاطرات خود مي گويد: “هنگامي که کچويي قصد ازدواج داشت، خيلي نصيحتش کردم که اگر مي خواهد مبارزه کند بايد دور ازدواج را خط بکشد، چرا که اگر ما در اين راه از بين برويم و يا دستگير شويم، نه ثروت داريم و نه کسي که خرج آنها را بدهد… اما او گوشش بدهکار نبود، مي گفت: من از خانواده اي زن مي گيرم که با اين مسائل آشنا باشند. با کسي وصلت مي کنم که خانواده اي مبارز داشته باشد و … رفت و با خواهر حسن حسين زاده ازدواج کرد. حسن خودش مبارز و زندان کشيده و پدرش هم از طرفداران آيت الله کاشاني بود، کچويي خيالش راحت شد که به خانواده اي سياسي پيوند خورده است و اگر مشکلي برايش پيش آمد آنها زندگي زنش را رتق و فتق خواهند کرد… عصر آن روز هم که کچويي و کبيري را فراري دادم به ميدان خراسان رفتم و کچويي را يافتم، همسرش در آن زمان حامله بود، گفتم : ببين من از اول گفتم که اگر مي خواهي وارد اين بازي بشوي نبايد زن بگيري. حالا هم که گرفتي و اگر واقعاً و جدي مي خواهي به مبارزه ادامه دهي بايد از زن و بچه ات جدا شوي و آنها را به اميد خدا رها کني! و مثل بقيه وارد زندگي مخفي شوي وگرنه برگرد برو سر زندگي ات، بالاخره امشب، فردا شب مي آيند سراغت. گفت: اين روزها موعد وضع حمل خانمم است، نمي توانم رهايش کنم، ولي تلاش مي کنم خودم را از چشم مأمورين دور نگهدارم. او از من جدا شد و رفت، زن باردارش را برداشت و برد منزل باجناقش در حوالي ميدان خراسان، يکي دو شب بعد فرزند او محسن به دنيا آمد .”

او در همين راستا به زودي توسط ساواك در تاريخ 24/4/1351 دستگير و زنداني شد. اتهام او اعتقاد به برقراري حکومت اسلامي و فعاليت به منظور براندازي، رژيم مشروطه سلطنتي اعلام شد. شهيد کچوئي مبارزات خود را از سالهاي قبل در همکاري با موتلفه اسلامي آغاز کرد و در سال 1349 در رابطه با توزيع اعلاميه حضرت امام تحت تعقيب قرار گرفت و فردي متعصب و مومن که با دنبال نمودن فعاليت براندازي جانبداري خويش را به اثبات رسانده، معرفي گرديد. وي در مصاحبه اي در سالهاي اول پيروزي انقلاب درباره چگونگي دستگيريش مي گويد:” وقتي كه جلوي مامورين ظاهر شدم، گفتند: شما كه هستيد، پدر ما را درآورديد و…يا الله راه بيافت برويم، گفتم: باشد ولي اول نمازم را مي خوانم بعد با شما مي آيم. گفتند: نه نمي شود! گفتم : بنده مي خوانم و مي شود. يكي شان گفت: ما آقاي خميني را نگذاشتيم نماز بخواند. گفتم: ولي من مي خوانم، نشستم پاي حوض كه وضو بگيرم، سرهنگي كه نماينده دادستان بود به آنها اشاره كرد كه صبر كنند. نماز به من آرامش بخشيد، چند مدرك و سند داشتم كه جلوي چشم مامورين به همسرم رد كردم.

بعد از نماز هم گفتم: حالا سفره پهن است با اجازه تان دو، سه لقمه غذا بخورم. آنها از اين خونسردي من خيلي تعجب كرده بودند، بعد راه افتاديم و با آنها رفتيم، يك راست مرا به زندان قزل قلعه بردند و بازجويي ها و شكنجه ها شروع شد. اما چيزي دستگيرشان نشد. هيچ مطلبي از من لو نرفت. هر مسئله و هر موضوعي را به نحوي توجيه مي كردم، مدركي عليه من نداشتند. كل بازجويي و حرفهايي كه زدم دوازده صفحه شد. در سال 1351 مدركي در پرونده ام نبود، هر چه بود اعترافات ديگران بود كه زير بار آن نرفتم، فقط قبول كردم كه يك بار بسته اي اعلاميه را كه به دكانم انداخته بودند، كسي كه آنجا بود خواست كه آن را بردارد، من هم قبول كردم، اگر غير از اين مي گفتم بايد چند نفر را لو مي دادم…”

عزت شاهي مي گويد:” گويا او را خيلي شکنجه مي کنند ولي او اطلاع و خبري از من درز نمي دهد، البته امکان دادن نشان و آدرس هم نداشت، چرا که تماس هاي من با او يک طرفه بود، اما مي توانست برخي از رفقاي مرا لو بدهد، که نداده و به خاطر من مقاومت کرده بود. بعد از يک سال و خورده اي وقتي ديدند حرفي از او در نمي آيد با گرفتن تعهد مبني بر پرهيز از فعاليت هاي سياسي و معرفي کساني که به او مراجعه مي کنند ، آزادش کردند.”

كچويي البته ارتباطات گسترده اي با گروه هاي ديگري همچون گروه لاجوردي در تكثير اعلاميه و … داشت كه اين ارتباطات هرگز لو نرفت. اما ديري نمي پايد كه او دوباره دستگير مي شود. عزت شاهي مي گويد:” بعد از مدتي چند تا از بچه ها سراغش مي روند و مي گويند که ما مي خواهيم برويم مشهد و اسلحه بگيريم ، تو به ما کمک کن . کچويي گفته بود اسلحه هاي آنجا دست ساز و قلابي است ، خراب است ، نرويد. تازه شايد خود ساواکي ها به شما اسلحه بفروشند شما که آنها را نمي شناسيد، آنها هم به حرف او گوش دادند و به مشهد نرفتند . اما بعد از مدتي دستگير شدند و به همين ارتباط با کچويي اعتراف کردند، دوباره کچويي را دستگير کردند که چرا به تعهدت عمل نکردي ؟! و اينها وقتي به تو مراجعه کردند به ما خبر ندادي؟! لذا اين بار به دليل تکرار جرم به وي حبس ابد دادند . ”

كچويي خود اين دستگيري را اينگونه نقل مي كند: ” قضاياي من توسط بچه هايي كه در زندان مانده بودند لو رفت، سال بعد (1353) يك درگيري در خانه تيمي در پشت گاراژ اتوبوسها پيش آمد. يك نفر فرار كرد و دو نفر كشته شدند، يكي هم دستگير شد كه او شاگرد من بود… در آن زمان وقتي رفتم در دكان ديدم منوچهري (عنصر جلاد ساواك) با اكيپي آنجا را محاصره و تمام محل را زير پوشش گرفته است، وقتي آنها مشغول كنترل تلفن و حواسشان پرت بود در يك لحظه پريدم روي موتور و فرار كردم …”

مبارزه با التقاط در زندان

كچويي در زندان علاوه بر تكميل تحصيلات خود به مطالعات ديني در محضر برخي علماي حاضر در زندان پرداخت. يكي از اين علما در خاطرات خود نام او را در ميان برخي شاگردان خود آورده است. ” از جمله كساني كه درآن ايام آنان را نزد ما آوردند و تا مدتي بودند آقايان اسدالله بادامچيان، سيد اسدالله لاجوردي، محمد كچويي، مرحوم حاج مهدي عراقي، وحيد فرزند مرحوم لاهوتي… محسن رفيق دوست، نفري داماد دكتر محمد صادقي، سيد احمد هاشمي نژاد، موحدي ساوجي، مرحوم شيخ غلامحسين حقاني ، سيد عباس سالاري، مرحوم علوي خوراسگاني، مرحوم حسيني رامشه ا ، مروي سماورچي، حسين غزالي، محمدباقر فرزانه و محسن دعاگو بودند.”

كچويي از چهره هاي فعال زندان بود و بر اثر مراودات درون زندان بحث التقاطيون و … به ميان آمد و او از زمره اصحاب فتوا گشت كه به نجاست ماركسيست ها اعتقاد داشتند و از اين رو مخالف مجاهدين و نزديكي آنها به ماركسيست ها بود.

يكي از مبارزين زندان از آن دوران چنين نقل مي كند:” بعد از دستگيري وحيد افراخته در سال 1355 و اعترافات وي و كشف رابطه مجاهدين زندان قصر با سازمان, عده اي از مجاهدين از قبيل مسعود رجوي, موسي خياباني, سعادتي و چند نفر ديگر را براي بازجوي به زندان اوين منتقل كردند. در همين رابطه آيت الله انواري, آيت الله رباني, حجة السلام كروبي, حاج شيخ قدرت الله عليخاني, حاج مهدي عراقي, عسگراولادي, لاجوردي, محمد كچويي, محمد طالبيان, اسدالله بادامچيان, حاج مرتضي تجريشي و محمد محمدي (از جداشدگان از مجاهدين ) را از زندان قصر به زندان اوين منتقل كردند. در همين زمان آيت الله طالقاني, منتظري, مهدوي كني, لاهوتي و هاشمي رفسنجاني نيز دستگير و به زندان اوين اعزام شدند.

در زندان اوين همه علما ازجمله حاج شيخ محمدعلي گرامي و عبدالحميد معاديخواه را به بند 1 زندان اوين منتقل كردند. علماي بند 1 از اين فرصت استفاده كردند و در مورد تغيير ايدئولوژي سازمان به بحث نشستند و سرانجام به اين نتيجه رسيدند كه مباني التقاطي مجاهدين موجب انحراف آنان گشته, لذا ممكن ترين راه در زندان جدايي كامل مسلمانان از ماركسيست ها تشخيص دادند. بر اين اساس متني را تهيه كردند تا مؤمنين آن را حفظ كنند و به اطلاع زندانيان مسلمان برسانند.

« با توجه به زيان هاي ناشي از زندگي جمعي مسلمان ها با ماركسيست ها و اعتبار اجتماعي كه بدين وسيله آن ها بدست مي آورند و با در نظر گرفتن همه جهات شرعي و سياسي و با توجه به حكم قطعي نجاست كفار ازجمله ماركسيست ها, جدايي مسلمان ها از ماركسيست ها در زندان لازم و هرگونه مسامحه در اين امر موجب زيان هاي جبران ناپذير خواهد شد. خرداد 1355 ».

قرار بر اين شد كه اين نظريه را از قول هر نه نفر روحانيون زنداني (طالقاني, منتظري, مهدوي كني, رباني شيرازي, انواري, هاشمي رفسنجاني, لاهوتي, گرامي و معاديخواه) اعلام كنند. علما از مؤمنين خواستند تا از هرگونه درگيري خودداري كنند و اين اعلاميه هم براي اينكه به دست ساواك نيفتد تا از آن سوءاستفاده كند, كتبي نبود و شفاهي بود.”

محمد محمدي گرگاني در اين خصوص مي گويد:”در زندان اوين، آيت‌الله طالقاني، لاهوتي، آيت الله مهدوي كني، آيت الله منتظري، آقاي هاشمي، مرحوم كچوئي، بادامچيان، آقاي عسگراولادي، حيدري، آيت الله گرامي، آقاي فاكر وآقاي معاديخواه حاضر بودند. داستان سال 54 پيش آمده بود و عده‌اي از بچه‌هاي سازمان اعلام كرده بودند كه ما ماركسيست شده‌ايم. من به لحاظ تشكيلاتي مسئول آيت الله رباني شيرازي بودم. او وقتي راه مي‌رفت دست‌هايش را پشتش مي‌گذاشت، انگشت‌هاي دستش را به شكل عصبي تكان مي‌داد و با خشم مي‌گفت: “ما اين همه به بچه‌هاي مذهبي جامعه و مردم گفته‌ايم كه به شما كمك كنند، خانه دادند، پول دادند، شما را مجاهد تلقي كرديم، شهيد تلقي كرديم، حالا اين شده ميوه‌اش كه اينها بيايند بگويند خدا و قيامت را قبول نداريم. من جواب خدا را چه بدهم؟”

وقتي رباني اين حرف‌ها را مي‌زد، من با عمق وجودم مي‌توانستم درك كنم كسي كه تمام زندگي‌اش را براي اعتقادش مي‌‌گذارد، حالا خودش را با چه فاجعه‌اي روبه‌رو مي‌بيند. طبيعي هم بود كه داد بزند “همه‌اش دروغ است.” از خاطرم نمي‌رود كه آقاي مهدوي كني به دنبال رابطه‌اي كه قبل از 1350 با ايشان داشتيم در زندان با هم قرار گذاشتيم كه بنشينيم كتاب مرحوم علامه طباطبايي درباره ماترياليزم كه مطهري به آن پانوشت زده بود يعني “روش رئاليزم” را بخوانيم. من مي‌ديدم آيت الله مهدوي كني كه آدم متديني بود و با اعتقادش آمده بود، نمي‌توانست قبول كند كه اين همه براي مجاهدين مايه گذاشته باشد و حالا عده‌اي بيايند و با تعبيري چركين، تبديل به ماترياليزم‌اش بكنند و بي‌خدا و بي‌قيامت باشند. مي‌گفت: “ديگر يك ذره هم حاضر نيستم مايه بگذارم، ما براي اعتقادمان آمده‌ايم. ما مردم را هم براي خدا در نظر گرفته‌ايم، نه اين كه بلند شويم بياييم اينجا جانمان را بدهيم، مال مردم را بدهيم، به مردم بگوييم به اينها كمك كنيد و دست آخر هم اينها اين طوري بشوند.”

وي در بخش ديگري از خاطراتش به نقش كچويي در اين ميان اشاره كرده و مي گويد:”… كچوئي كسي بود كه تمام جزوه‌هاي مجاهدين را بعد از ريزنويسي روي كاغذ سيگار در پشت جلد قرآن و مفاتيح به شكل ظريفي جاسازي مي‌كرد. ما قرآن و مفاتيح را به بيرون مي‌فرستاديم و ساواك توجه نمي‌كرد كه چرا مفاتيح و قرآن از زندان بيرون مي‌رود. جلد مفاتيح و قرآن پر از تجربياتي مي‌شد كه به بيرون انتقال مي‌يافت و كچوئي اينها را صحافي مي‌كرد. با چه هزينه‌هاي امنيتي اينها را به خانواده مي داد تا به بيرون ببرند. سال 1355، منوچهري بازجوي ساواك مرا در زندان اوين خواست و گفت: “فلاني ببين ـ خيلي عذر مي‌خواهم ـ خر خودتان هستيد، خيال كرديد ما نمي‌دانيم در جلد كتاب قرآن‌تان چيست؟ خيال مي‌كنيد ما نمي‌دانيم كه داخل كتاب‌هايي كه نويسنده‌اش مهدي تاجر (بازرگان) است چيست؟” اينها ديگر آن موقع لو رفته بود. مي‌‌خواهم عرض كنم كچوئي يك بچه با ايمان مذهبي با اعتقادي بود. معلوم است چقدر براي او ناگوار بود كه اين همه زحمت كشيده، حالا مي‌بيند نه‌تنها به لحاظ اعتقادي او را نفي مي‌كنند بلكه خودش را هم بايكوت و مسخره مي‌كنند… يادم هست مرحوم كچوئي مي‌خواست مسئول ديگ بشود. يك راهرو را در نظر بگيريد كه 150 نفر آدم در اتاق‌هاي مختلف‌ آن زندگي مي‌كنند. در آهني را مي‌بستند و بعد ناهار مي‌آوردند. غذا داخل يك ديگ بزرگ بود آن را در ابتداي سالن مي‌گذاشتند. بعد داد مي‌زدند كه مسئول غذا بيايد غذا را تحويل بگيرد. يكي بايد مي‌رفت اين ديگ را مي‌گرفت، ملاقه را هم مي‌گرفت و در ظرف زنداني‌ها غذا مي‌ريخت. كچوئي گفت: “من حاضرم كه مسئول ديگ بشوم.” من و مسعود رجوي رفتيم با دو تا از بچه‌هاي چريك‌هاي فدايي صحبت كنيم كه قرار است كچوئي مسئول ديگ بشود. حرف بچه‌هاي فدائي اين بود كه شما مي‌خواهيد يك نفر راست را بگذاريد مسئول ديگ و اين خودش موجب مي‌شود كه اينها براي خودشان موقعيت پيدا كنند. ما روي اين قضيه بحث‌مان شد. حرف من اين بود كه آنها هم بايد از خود دفاع بكنند. من به مسعود رجوي گفتم: “امثال محمد كچوئي، رجايي، بهزاد نبوي، سرحدي‌زاده و نوروزي سال‌هاست زنداني كشيده‌اند، چرا ما الان نبايد بگذاريم او مسئول ديگ هم بشود.” آخر به اينجا رسيدند كه ما نمي‌گذاريم. قدرت هم دست اكثريت قريب به اتفاق ما و بچه‌هاي فدايي بود. يعني حكومت دست اينها بود. خيلي هم اختلاف و بحث بود. با موسي خياباني خيلي بحث شد كه اين كارها درست نيست. محمد كچويي و رجايي فهميدند. رجايي آمد و گفت: “ما حتي مسئول ديگ هم نمي‌توانيم باشيم؟” آن بچه‌ها شوخي‌اي درست كرده بودند به نام گروه ملاقه. آنها مي‌گفتند كه اين بچه‌هاي مذهبي غيرسازمان چون معتقدند كه ماركسيست‌ها نجس‌اند، با ماركسيست‌ها برخورد تحقيرآميز مي‌كنند. مي‌خواهند ظرف آش و ملاقه دست خودشان باشد كه دست نجس آنها به غذا نخورد. اين موجب مي‌شود كه آنها هم حساس بشوند و احساس كنند كه در زندان گروهي آنها را نجس مي‌دانند. محمد كچويي هم مي‌گفت: “من نمي‌توانم باور كنم كه اينها ماركسيست‌اند. اينها همان‌هايي هستند كه تمام جريان شما را از بين برده‌اند. من چطور قبول كنم نجس نيستند.” اين برخوردهاي او كينه هاي عميقي از وي در دل منافقين برجاي گذاشته بود.

او سرانجام در سال 1356 و با اوج گيري انقلاب اسلامي و براي ظاهرسازي رژيم ستمشاهي در پي فشارهاي كميته هاي حقوق بشر به همراه برخي ديگر از همرزمانش آزاد شد و به خيل مبارزين پيوست.

ستاد استقبال

همزمان با آخرين گامهاي مبارزين پيش از پيروزي انقلاب اسلامي در سال 1357، در كميته استقبال از حضرت امام (ره) بقاياي مؤتلفه نيز نقش مهم و تعيين كننده‌اي داشتند. اعضاي كميته استقبال شامل شهيدان مطهري، مفتح و محلاتي از اعضاي روحانيت مبارز و اسدالله بادامچيان سابقه ارتباط طولاني با هياتهاي مؤتلفه اسلامي داشتند و در تقسيم كار داخلي مسؤوليت انتظامات و بسيج افراد به شهيدان محمد صادق اسلامي و محمد كچويي سپرده شد كه قبلاً گروه‌بندي از اعضاي مؤتلفه اسلامي براي راهپيمايي را تشكيل داده بودند. اين وظيفه آنها در كنار ديگر گروه هاي مبارز حاضر در كميته استقبال سبب برگزاري آن روز پر شكوه در تاريخ انقلاب اسلامي شد و به پيروزي خون بر شمشير انجاميد.

محاكمه شكنجه گران

از معدود صفحات ثبت شده در تاريخ كه نام محمد كچويي در آن از قلم نيافتاده است، حضور وي در دادگاه شكنجه گران ساواك و افشاي رفتار آنهاست. او در دادگاه آنها مي گويد:” در رابطه با كمالي شكايت دارم. شكنجه هايي كه او روي خود من انجام داد و يكي هم گزارش هاي داخل زندانش است. داخل زندان كه ايشان از آن اول كه آمد به قدري به خودش مطمئن بود و فكر مي كرد كه ‌]‌…] انقلاب جدي نيست. او هيچ كس را نمي شناخت و هنوز هم نمي شناسد و شايد به اين خاطر باشد كه وي هميشه مست بود. سه چهار بار كه مرا شكنجه داد هميشه مست بود. او هيچ كس را نمي شناسد و هركه را با او روبرو كرديم مي گويد نمي شناسم. از سال 1351 كه من دستگير شدم يك مدتي در زندان قزل قلعه بودم. بازجويي هايم را پس داده بودم. در زندان اوين به دست حسيني، عضدي و ازغندي پذيرايي مفصل شده بودم. از اول زير دست كمالي نبودم در رابطه با محمد مفيدي، باقر عباسي و حسن فرزانه مرا نزد او فرستادند. كمالي هميشه كفشهاي نوك تيز مي پوشيد و مست هم بود. با نوك كفشهايش به ساق پاي من مي زد. او از بس كه با نو كفشش به ساق پاي من زده بود عصب هاي قسمت زانو به پايين من هنوز هم كه هنوز است پاهايم درد مي كند و دكتر هم كه رفته ام مي گويد بايد مدارا كني. او با شلاق به همه جاي بدن از جمله سر و كله مي زد. اينها سلول هشت را كرده بودند اتاق شكنجه و اين قدر سر و صداي شكنجه شدگان زياد بود كه ما شكنجه خودمان يادمان رفته بود. تا مي خواستيم يك چرت بخوابيم از سر و صداي شكنجه بيدار مي شديم. شب و نصف شب هميشه صداي شكنجه شدگان به گوش مي رسيد. كمالي در رأس گروهي بود كه بچه هاي مذهبي را شكنجه مي كردند. شكنجه گران تازه كار را كه آورده بودند توسط كمالي و امثالهم آموزش مي ديدند و خبره مي شدند. من شاهد شكنجه دادن هاي او بوده ام. او به قدري شكنجه مي كرد كه در تاريخ نظير ندارد. همين ها بودند كه يك نفر زنداني را به مدت پنج ماه روي تخت بسته بودند و فقط براي دستشويي رفتن و غذا خوردن او را باز مي كردند.

كمالي نمي دانست كه اراده خدا پشتيبان اين انقلاب است و تا زماني كه خدا بخواهد اين انقلاب ماندگار است. آقاي كمالي كه چند وقت مرا شكنجه مي كرد، الآن بگويد چند وقت است كه زنداني ماست به او چه گفته ايم. تنها حرفي كه من به او زدم اين بود يك وقت خيلي دروغ مي گفت و من به او گفتم خدا لعنتت كند.

ماه رمضان بود و سحري به بچه ها نمي دادند فقط بعضي مواقع در سلول را باز مي كردند و تكه ناني داخل آن مي انداختند. چند روز بود كه من سحري نخورده بودم با اين حال مرا بردند اتاق كمالي براي بازجويي. او به من گفت حرفهايت را مي گويي يا نه؟ گفتم من سه ماه است كه اسير شما هستم ديگر حرفي براي گفتن ندارم. گفت به من دروغ نگو، من كمالي هستم، پدرت را درمي آورم. در حالي كه مست بود شروع كرد به شلاق زندان. به اوگفتم من روزه هستم يك مقدار ملاحظه كن. وقتي اين را شنيد بدتر كرد و شديدتر شكنجه كرد. پس از آن به مأموري كه آنجا بود گفت ببر در اتاق شكنجه و ببندش به تخت. مأمور مذكور مرا برد ولي يك نفر ديگر را به تخت بسته شده بود لذا مرا برگرداند پيش كمالي و او مجدداً با شلاق و لگد به جان من افتاد.”

برخورد با فرقان

در روزهاي نخست سال 1358 گروهك فرقان با چند حركت تروريستي ابراز وجود كرد. بر اساس برخي نسخ تاريخي در كنفرانس گوادلوپ (اجلاس سران هشت كشور صنعتي) ليستي شامل نام 22 نفر روحاني و پانزده نفر غير روحاني كه اركان انقلاب محسوب مي شدند و مانع از منافع غرب بودند به دست گروهك فرقان رسيد. برخي از روحانيون عبارت بودند از : شهيد استاد مطهري ، مقام معظم رهبري، هاشمي رفسنجاني ، رباني شيرازي و … غير روحانيون همچون: سپهبد قرني، مهدي عراقي، اسدالله لاجوردي، محمد كچوئي و …

فريب خوردگان فرقان دست به كار شدند و با مخفي كاري تمام، دست به ترور زدند؛ بزرگان انقلاب اسلامي بر اساس طبع مردمي شان همچون مردم عادي رفت وآمد مي كردند و اين امر، فرصت خوبي را براي فرقان پديد آورده بود، اما با ورود نيروهاي انقلابي شبكه آنها خيلي زود متلاشي شد.

پس از آنكه شهيد لاجوردي در پي موفقيت هاي اوليه اش در پرورنده فرقان حكم دادستان انقلاب مركز را گرفت، كچويي كه خود روزي در اوين به سر برده بود، به پيشنهاد لاجوردي به عنوان نخستين رييس زندان اوين پس از انقلاب مشغول گشت و نقش تعيين كننده اي به سرانجام رساندن و توبه گروهك فرقان داشت. هرچند نام او نيز در ليست ترور فرقان بود اما برخورد انساني او با اعضاي اين گروهك نقش بزرگي در هدايت آنها داشت، مشي پدرانه او پس از گروهك فرقان نيز ادامه داشت كه زمينه توبه بسياري از فريب خوردگان را فراهم ساخت. به عنوان نمونه مي توان به خاطره يكي از همرزمان وي اشاره نمود:” شهيد كچوئي اعتقاد داشت كه زنداني را صرفاً با اخلاق حسنه مي توان تربيت و از اعمال خطا منع نمود. يكبار چند دختر را به اتهام شركت در عملياتهاي گروهكي با اتومبيل به اوين آوردند اما آنها از ماشين پياده نمي شدند هر چه اصرار كرديم فايده اي نداشت. تا اينكه محمد آمد و غذاي آنها را به داخل اتومبيل آورد . آنها سه شبانه روز در ماشين نشستند و سرانجام بعد از اين مدت وقتي ديدند به هيچ وجه نمي توانند سرپرست زندان را وادار به عصبانيت و توسل به زور كنند، از آنجا بيرون آمده راهي زندان شدند. همين رفتارها باعث شد كه او را پدر توابين بخوانند.” روشي كه در ميان ديگر همرزمانش نيز دنبال مي شد و پس از شهادتش زمينه ساز تشكيل تلويزيون شهيد كچويي براي اصلاح زندانيان گشت.

رويارويي با نفاق

وجه تمايز عمده گروهك فرقان با گروهك مجاهدين خلق موضوع نفاق بود. به تعبير برخي از همرزمان اين شهيد از نگاه او نفاق در ميان گروهك فرقان ريشه ندوانيده بود و از اين رو در مواجهه با حقيقت آن را مي پذيرفتند اما منافقين كه ريشه نفاقشان به سالهاي قبل از انقلاب بازمي گشت و اقامه نماز بدون اعتقاد آنها براي حفظ منافع ماديشان در خاطر كچويي باقي بود، شرايط جديدي را پديد آورد.

او در 26آبان 1359، در وصيت نامه خود نوشته است: «شديداً معتقدم که مجاهدين خلق با توجه به معيارهاي باطلي که دارند، ناحق‌ترين و باطل‌ترين گروهها هستند. اگر هدايت شدني هستند خداوند آنها را هدايت کند؛ وگرنه نابود کند و معتقدم بدترين دشمن در حال حاضر براي جمهوري اسلامي که حاصل خون بيش از 70 هزار شهيد مي باشد همين مجاهدين هستند».

اين ديدگاه او كه ناشي از پختگي و تجارب حاصل از مواجهه قبلي با آنها بود، به زودي رخ نمود و سازمان به رغم تمام تلاشهاي قانوني براي خلع سلاح اعضايش به اين امر تن نداد و در ادامه درگيري ها بعد از دستگيري سعادتي و اختلافات بعدي همچون درگيري هاي ناشي از حمايت از بني صدر با مردم، در 30 خردادماه 1360 اعلام جنگ مسلحانه نمود و گمان مي کرد که با استقبال عمومي روبرو خواهد گرديد، اما با حضور امت حزب الله به شكست انجاميد.

با اين شكست سازمان رويكرد جديدي برگزيد كه با ترور آيت الله خامنه اي امام جمعه تهران كه به افشاي چهره حقيقي آنها پرداخته بود آغاز و انفجار 7 تير تکميل شد که در آن، آيت الله دکتر بهشتي و 72 تن از ياران نظام و انقلاب به خاک و خون کشيده شدند.

اين اقدام پيشتر توسط رابطين سازمان همچون كاظم افجه اي به اطلاع اعضاي زنداني آن رسيده بود، و برنامه ريزي شورش در داخل زندان به مديريت محمد رضا سعادتي نفر دوم سازمان ابلاغ شده بود. سعادتي با نام مستعار سيكو در روزهاي نخست انقلاب در حال تحويل اسناد محرمانه به ديپلماتهاي شوروي دستگير و به حبس محكوم شده بود و در زندان اوين بسر مي برد.

شكست شورش در اوين

طبق اين برنامه شورش جهت آزاد سازي اعضاي شاخص كه پس از 30 خرداد دستگير شده بودند و الحاق آنها به اعضاي خارج از زندان درست پس از اعلام خبر انفجار حزب اتخاذ مي گرديد كه چنين نيز گشت. پس اعلام خبر انفجار حزب جمهوري اسلامي، تعدادي از هواداران و اعضاء مجاهدين در زندان با شنيدن اين خبر شروع به خواندن سرود و پايکوبي کردند و جو زندان را ملتهب کرده و به هم ريختند.

آيت الله محمدي گيلاني حاكم‌ شرع‌ و رييس‌ دادگاههاي‌ انقلاب‌ اسلامي‌ و شهيد لاجوردي داستان انقلاب مركز براي كنترل اوضاع اعضاي گروهك منافقين را به محوطه زندان اوين آوردند و به صحبت و نصيحت آنها پرداختند.

در اين مرحله افجه اي طبق برنامه ريزي قبلي و با هدايت سعادتي از موقعيت خود در ميان نگهبانان زندان سوء استفاده کرده و اسلحه اي را از نگهباني گرفته و به سوي محوطه خيز بر مي دارد تا آقايان گيلاني و لاجوردي را ترور کند.

کاظم افجه اي به دليل فعاليت در سازمان مجاهدين خلق و ضديت با جمهوري اسلامي دستگير و در زندان به سر مي برد.

شهيد کچويي پيشتر با او به بحث نشسته بود و او نيز وانمود مي کرد که معقول شده است و توانسته بود تا حدي اعتماد مسئولين و نگهبانان زندان را جلب نمايد. به دنبال خيز افجه اي براي ترور اين دو مسئول، شهيد کچويي متوجه رفتار وي مي گردد و براي مقابله به سوي او مي دود که با شليک افجه اي به شهادت مي رسد؛ توسط فردي كه به او محبت هاي فراواني نموده و براي هدايتش ساعتها وقت صرف كرده بود، به تعبير شهيد لاجوردي او به خاطر جوانمرديش به شهادت رسيد.

با فداكاري شهيد كچويي ديگر مسئولين دادستاني جان سالم به در بردند و امكان ادامه طرح وجود نداشت. با توقف اين عمليات تروريستي، افجه اي فرار کرده و از آنجا که به ورودي ها و خروجي هاي زندان آشنا بوده است، خود را به پشت بام ساختمان اداره زندان ها (دادستاني) رسانده و از آنجا خودش را پرتاب مي کند که در اثر سقوط کشته مي شود.

با شکست اين طرح و کشته شدن کاظم افجه اي، مهدي آسمان تاب به برنامه ريزي قبلي براي ترور مسئولين دادستاني و طرح آشوب در زندان اقرار مي کند و با توجه به اقارير سعادتي و ديگر اسناد بدست آمده، نقش سعادتي در اين ترور از سوي دادگاه قطعيت مي يابد و در مردادماه 1360 به اعدام محکوم مي شود.

نقشه سازمان در بيرون از زندان نيز با شكست مواجه مي گردد. همزمان با ترور شهيد کچويي در هشتم تيرماه، بر خلاف تحليل سازمان که گمان مي کردند با انفجار حزب جمهوري اسلامي، نيروهاي حزب اللهي مرعوب مي شوند و عناصر آنها فرصت کودتا مي يابند و عناصر زنداني نيز با اين شورش آزاد مي گردند، فضا عليه منافقين تشديد شد و مردم در خيابانها به راهپيمايي و عزاداري پرداختند. در همين روز بود که چندين ماشين اسلحه غير مجاز که توسط اعضاي سازمان در خيابانهاي تهران تردد مي نمودند، شناسايي و توقيف شد‌، اسلحه هايي كه براي تكميل برنامه سازمان پس از شورش زندان و شورش خياباني مي بايست در اختيار آنها قرار مي گرفت تا اوضاع تثبيت گردد.

فريد مرجائي از اعضاي منافقين در خاطرات خود در خصوص بخشي از اين برنامه كه او از آن اطلاع داشته، نوشته است: “قاسم مولوي زاده از بچه هاي صنايع هلي كوپتر سازي شب به منزل ما آمد و گفت «بچه ها فردا هر كس با هر سلاحي كه مي تواند تهيه كند بيايد بيرون . سازمان مي خواهد دانشگاه تهران را بگيرد» به قاسم گفتم تو مطمئني كه اين خط سازمان هست . گفت مسئول من اين خط را داده . من آخرين دفعه اي بود كه قاسم را مي ديدم… فرداي آنروز تشيع جنازه كشته هاي 7 تير بود و هزاران نفر به خيابانهاي تهران آمدند. شايد دليل عملي نشدن طرح تصرف دانشگاه تهران،‌ حضور گستره مردم در تشييع جنازه بود. شايد الان اين طرح نظامي مسخره بنظر بياد؛ وقتي اشل ارتش آزادي بخش و جنگهاي كلاسيك مانند چلچراغ را در نظر بگيريم ولي به هر حال در آن دوران واقعيتي بود . در آن زمان يك خط جنگل بود كه سازمان به آن معتقد نبود و خط ديگر جنگ چريك شهري كه سازمان به آن اعتقاد داشت .”

شهادت غريبانه

اگرچه اين طرح با شكست مواجه شد اما محمد كچويي يكي از خالص ترين مبارزين انقلاب اسلامي غريبانه به شهادت رسيد، او كه در وصيت نامه خود نوشته بود:” بهترين نوع مردن شهادت در راه خدا مي باشد. اين بنده سالهاست كه خود چگونه مردن را انتخاب كرده ام و اميدوارم كه خداوند نصيبم كند. حق، يك چيز بيشتر نيست و به نظر من اختلاف بر سر معيارهاست و براي من كه معيارم، قرآن، پيغمبر (ع) و ولايت فقيه كه در حال حاضر امام خميني مي باشند، است. جز اين حق نيست. ما معتقديم آثار طاغوت در حال رفتن است و اسلام در حال آمدن و ما هم در اين جهت هستيم و بر اين نيت ها عمل مي كنيم.”

همسر او كه سالها شاهد خلوص او در اين راه بوده است، در اين زمينه مي گويد: “محمد طعم فقر و محروميت را چشيده بود و همواره سعي داشت الگوي سادگي و بي آلايشي را در زندگي خود پياده كند. او دنيا را با تمام زيبائيهاي ظاهري اش رها كرده و مصداق كامل آيه «الذين يرثون الفردوس هم فيها خالدون» بود. روزي به من گفت: «2 قطعه فرش دارم كه بسيار مرا ناراحت مي كنند. اگر موافقي آنها را بفروشيم و به ازدواج دو جوان كمك كنيم.» هنگاميكه فرشها را فروخت خوشحال و آسوده شد. همواره به فرزندمان محسن سفارش مي كرد كه اگر شهيد شدم گريه نكن بلكه بر سر مزارم قرآن بخوان و سعي كن راه مرا ادامه دهي . آنگاه براي خود و فرزندش محسن- آرزوي شهادت مي نمود.”
آرزويي كه مستحق آن بود و سرانجام به آن دست يافت.

محمد مهدي اسلامي